سرخط خبرهای سازمان

با ترامپ چه کنیم؟ سجاد سالک

دوهفته نامه عدالت و آزادی . سجاد سالک | فعال سیاسی

شوک ترامپ رفته رفته فروکش می‌کند، اعتراض‌ها در آمریکا فرو می‌نشیند، بهت جهانی خاتمه پیدا می‌کند و مردم آمریکا خود را آماده می‌کنند تا از این به بعد ترامپ را با پیشوند پرزیدنت صدا بزنند. در عین حال مقامات و رؤسای جمهور کشورهای مختلف جهان، خود را برای مواجهه با فردی آماده می‌کنند که شناخت زیادی از وی نداشته و پیشینه فعالیت سیاسی روشنی هم ندارد. با این حال وی مسوولیت کشوری را برعهده دارد که در معادلات جهانی بسیار تاثیرگذار است.

در این میان شاید در میان کشورهای مختلف جهان، ایران کمترین تاثیر مستقیم را از ریاست جمهوری ترامپ متحمل شود، به‌گونه‌ای که حتی می‌توان گفت وقوع نتیجه‌ای دیگر و انتخاب هیلاری کلینتون هم نه فضایی از خوش‌بینی در ایران به وجود می‌آورد و نه اتفاقی بدتر از ترامپ محسوب می‌شد. تحلیلگران و مسوولان جمهوری اسلامی از ماه‌ها قبل می‌دانستند که چه کلینتون پیروز شود و چه ترامپ، قرار نیست لبخندی تحویل ایران دهند و از طرفی ویژگی‌های هردو هم به‌گونه‌ای است که علاقه زیادی به افزایش فشار به جمهوری اسلامی دارند. اما جایگاه هژمونیک ایران، ساختارهای آمریکا و ملاحظات نظام جهانی هم به شکلی است که دست و بال‌شان برای فشارهای نامتعارف بسته است. در این شرایط تنها این سوال حائز اهمیت بود که کدام یک از این دو ممکن است درصورت پیروزی ما را بیشتر به زحمت بیندازد که حتی برای این سوال هم پاسخ اجماعی و مشترکی وجود نداشت؛ برخی می‌گفتند کلینتون، اما شاید بیشتر پاسخ‌ها بر نام ترامپ تاکید داشتند.

حالا ترامپ رییس‌جمهور کشوری است که ما با آن روابط رسمی سیاسی نداریم، در عرصه اقتصادی روابط محدودی داریم، تبادلات فرهنگی‌مان هم در حد ناچیزی است اما هر دو می‌دانیم که در دنیای بین‌الملل بی‌تاثیر روی هم نبوده و به‌صورت غیررسمی در همه حوزه‌ها پیوستگی‌هایی داریم که این مسائل غیررسمی، توجه به همدیگر را (ولو به‌صورت زیرچشمی) غیرقابل اجتناب می‌کند و هرگز نمی‌توانیم از هم غافل شویم. در چنین شرایطی نه فقط حضور ترامپ که هر تغییر و تحولی در آمریکا برای ایران مهم بوده و ذکاوت سیاسی بالایی طلب می‌کند.

اما تا اینجای کار رییس‌جمهور جدید ایالات متحده را چگونه شناختیم؟

۱-  ترامپ رییس‌جمهوری است که در دوران کاندیداتوری، حرف‌های عجیب و غریب زیادی مطرح کرده و هم در کشور خود و هم در دیگر نقاط جهان با انتقادات زیادی مواجه شد.

۲-  ترامپ در نخستین انتصاب‌های خود افرادی را در مسوولیت‌های مهم دولتی به کار گمارده که نگاه مثبتی به جمهوری اسلامی نداشته و از افزایش سخت گیری‌ها حمایت می‌کنند.

۳-  ترامپ فردی غیرقابل پیش‌بینی است. در مواجهه با افراد غیرقابل پیش‌بینی باید هوشیاری مضاعفی از خود نشان داد. از لحن وی بوی آشتی به مشام نمی‌رسد.

۴-  ترامپ فوق‌العاده بی‌تجربه، احساسی و به‌ظاهر عملگراست و در عین حال جاه‌طلبی زیادی دارد. روحیه وی در تبلیغات انتخاباتی تا حدی پوپولیستی بود و نشان می‌دهد به کسب محبوبیت توجه زیادی دارد. طبیعی است وی در فقدان تجربه کار سیاسی و مدیریتی، برای موفقیت، کارآمدی و افزایش محبوبیت، دست به دامن حزب جمهوری‌خواه شده و عملا برنامه‌ریزی و مدیریت تمام امور در اختیار جمهوری‌خواهان باسابقه قرار خواهد گرفت و ترامپ سعی می‌کند چینش ویترین ریاست جمهوری را بر عهده بگیرد.

۵-  سرانجام اینکه معلوم نیست ترامپ به‌عنوان رییس‌جمهور همان چهره‌ای باشد که در تبلیغات انتخاباتی نشان می‌داد، کما اینکه نخستین نطق وی در زمان پیروزی کاملا متفاوت از ادبیات وی در زمان تبلیغات بود.

 

الزامات ما در روزگار ترامپ

ویژگی‌های شخصی ترامپ و مجموعه برآوردی که از روی کارآمدن جمهوری خواهان ارائه شد نشان می‌دهد از کنار موضوع نمی‌توانیم ساده عبور کنیم و باید با چشمانی باز و کاملا هوشیار شرایط را رصد کرده و سیاست‌ورزانه عمل کنیم.

در وهله اول به نظر می‌رسد انسجام، همدلی و همراهی همه نیروهای سیاسی و تلاش برای کاهش شکاف‌های اجتماعی اصلی‌ترین محوری است که باید در دستور کار همه کنشگران قرار بگیرد. تلاش برای بیرون کردن بخشی از فعالان سیاسی از خیمه انقلاب از یکسو یا ایجاد التهابات سیاسی و تندکردن فضا از سوی دیگر همه بستری فراهم می‌کند که انسجام و همدلی مخدوش شده و تصویر ناخوشایندی به بیرون انعکاس پیدا کند. در عین حال دوقطبی کردن فضا، سمی علیه اجماع‌سازی بوده و در فقدان اجماع میان نخبگان، توسعه کشور آسیب می بیند.

ارائه رویکردی منطقی در کنش‌ها، ترسیم تصویری عقلانی در گفتار، ارائه قرائتی رحمانی از دین و تجلی رویه اعتدالی در اداره کشور و مناسبات بین‌المللی راه هرگونه سوءاستفاده را از جمهوری خواهان حاکم در آمریکا سلب کرده و استمرار سخنان بی‌منطق ترامپ در مواجهه با رویکرد عقلانی ایران، فضا را در عرصه جهانی به سود ایران تغییر داده و ادعاها و اتهام‌زنی‌های احتمالی را بلا اثر می‌کند.

همچنین تقویت تولید داخلی، بهبود کیفیت زندگی مردم، مصون کردن اقتصاد از تکانه‌های خارجی، بهبود کسب و کار و تلاش برای رونق اقتصادی که همگی در قالب سیاست‌های اقتصاد مقاومتی مورد تاکید قرار گرفته از جمله شاخص‌های مهمی است که در وضعیت جدید بین‌المللی می‌تواند پشتوانه محکمی برای تصمیم‌گیران ارشد کشور ایجاد کند.

در عین حال توجه به نقش مردم در قالب افزایش مشارکت شهروندان، توزیع مناسب نقش‌های سیاسی، توجه به شأن و شخصیت طبقه متوسط، استفاده از ابزارهای نوین ارتباطی در آگاه‌سازی عموم مردم و استفاده از پتانسیل، ظرفیت و خلاقیت‌های نسل جوان جزو الزامات مهمی است که ضمن هوشیاری در همه سطوح و افزایش آمادگی برای پاسخگویی، واکنش، انعطاف‌پذیری و تعاملات منطقه‌ای و جهانی باید به کار بست.

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

بالا